Lotnisko Modlin ma nowy cennik. Bez zniżek jest drożej 

W październiku 2023 roku wygasła 10-letnia umowa Ryanaira z Mazowieckim Portem Lotniczym w Modlinie, którą zawarł ówczesny zarząd portu. Z punktu widzenia Irlandczyków, zapisy umowne były bardzo dobre. W przypadku obsłużenia powyżej trzech milionów pasażerów rocznie, linie poniosły opłatę pasażerską w wysokości zaledwie pięciu złotych. Tak skonstruowana umowa spowodowała, że modlińskie lotnisko nie mogło prowadzić rentownej działalności, a strata netto zamiast maleć, tylko zwiększała się. 

Aktualizacja cennika

W owym roku wprowadzono nowy taryfikator opłat portu lotniczego w Nowym Dworze Mazowieckim, z którego wynikało, że irlandzkie linie lotnicze – jedyny wówczas operator lotów do i z Modlina – będzie ponosił opłatę pasażerską wyższą o 80 proc. Mimo, że wynik procentowy mógł robić wrażenie, to opłata w dalszym ciągu nie była wygórowana, a trzeba było ją klasyfikować jako niskokosztową, choć Ryanair usilnie argumentował, że wzrost opłat „zabije” niską bazę kosztową.

Po trzech latach drugie największe lotnisko na Mazowszu dokonało zmian w taryfikatorze opłat. Nowy cennik został już zatwierdzony przez Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego i obowiązuje od 29 kwietnia. Analiza cennika wskazuje na kolejną podwyżkę opłat, lecz trzeba brać pod uwagę fakt, że dwóch operatorów lotniska – Ryanair i Wizz Air – może liczyć na zniżki opłat, przez co ostateczny koszt obsługi jednego pasażera/samolotu jest znacznie niższy.

Podwyżki opłat operacyjnych

Jednym z kluczowych elementów nowej taryfy pozostaje opłata za lądowanie, obejmująca również start statku powietrznego. Jej konstrukcja nie odbiega od standardów rynkowych – wysokość uzależniona jest od maksymalnej masy startowej (MTOM). Najmniejsze maszyny o masie do 2 ton zapłacą 250 zł, natomiast dla statków powietrznych powyżej 40 ton wprowadzono stawkę 45 zł za każdą rozpoczętą tonę (wzrost o 32 proc.). W praktyce oznacza to, że dla typowych wąskokadłubowych samolotów, takich jak boeing 737 czy airbus A320, opłata naliczana jest proporcjonalnie do ich MTOM, co bezpośrednio przekłada się na koszty operacyjne przewoźników niskokosztowych operujących w Modlinie.

Nowa taryfa szczegółowo reguluje również operacje szkoleniowe i specjalne. Loty typu touch & go oraz low-pass objęto zryczałtowaną opłatą obejmującą do pięciu operacji w jednym cyklu lotu, co stanowi rozwiązanie korzystne dla ośrodków szkoleniowych. Dodatkowo wprowadzono możliwość stosowania miesięcznego ryczałtu dla najmniejszych statków powietrznych, co pozwala na większą przewidywalność kosztów prowadzenia działalności szkoleniowej.

Istotnym elementem zmian jest doprecyzowanie zasad naliczania opłaty hałasowej. Obejmuje ona statki powietrzne o skumulowanym marginesie hałasu w przedziale od 0 do 9 decybeli i wynosi 20 zł za każdą rozpoczętą tonę MTOM. Jednocześnie jednostki spełniające bardziej rygorystyczne normy hałasowe zostały z tej opłaty zwolnione, co wpisuje się w szerszy trend promowania nowocześniejszych, mniej uciążliwych środowiskowo flot.

Bez większych zmian konstrukcyjnych pozostaje opłata postojowa. Ustalono ją na poziomie 16 zł za tonę MTOM za każde rozpoczęte 24 godziny postoju, przy czym pierwsze 120 minut pozostaje bezpłatne. To rozwiązanie sprzyja szybkim rotacjom statków powietrznych, charakterystycznym dla modelu niskokosztowego. Jednocześnie utrzymano niemal pełne zwolnienie z tej opłaty dla samolotów bazujących w Modlinie – sięgające 99 proc. – co ma istotne znaczenie dla utrzymania baz operacyjnych przewoźników.

Podwyżka opłaty pasażerskiej

W obszarze obsługi pasażerów podwyższono bazową opłatę na poziomie z 37 do 49 zł za obsługę pasażera korzystającego z terminala, co oznacza wzrost opłaty o 32 proc. Na uwagę zasługuje także system zniżek, który – choć mniej agresywny niż w poprzedniej taryfie – nadal przewiduje mechanizmy wsparcia rozwoju siatki połączeń. W przypadku nowych tras przewoźnicy mogą liczyć na 60-proc. redukcję opłat za lądowanie oraz 50-proc. zniżkę opłaty pasażerskiej w pierwszym roku operacji. W kolejnych latach (maksymalnie trzy) poziom wsparcia maleje, co odpowiada standardowemu modelowi stymulowania ruchu. Warunkiem skorzystania z preferencji pozostaje jednak utrzymanie regularności operacji oraz brak zaległości finansowych wobec portu w Nowym Dworze Mazowieckim.

Jednocześnie zaostrzono wymogi raportowania danych operacyjnych – brak przekazania informacji o liczbie pasażerów może skutkować naliczaniem opłat według maksymalnej pojemności statku powietrznego, co znacząco zwiększa ryzyko kosztowe po stronie linii lotniczych. Nowa taryfa nakłada również szersze obowiązki administracyjne. Przewoźnicy zobowiązani są do wcześniejszego przekazywania szczegółowych danych dotyczących floty, rozkładów oraz parametrów technicznych wykorzystywanych statków powietrznych. W przypadku ich braku lotnisko zastrzega możliwość stosowania maksymalnych stawek, co dodatkowo podkreśla rosnące znaczenie transparentności operacyjnej w relacjach między portem a przewoźnikami.

System zniżek

Nowy taryfikator opłat lotniskowych wprowadza rozbudowany, wielopoziomowy system zniżek od opłaty pasażerskiej dla przewoźników operujących na połączeniach rozkładowych. Mechanizm ten ma na celu powiązanie poziomu opłat z rzeczywistą skalą działalności linii lotniczych, przy jednoczesnym odejściu od wcześniejszego modelu bardzo niskich stawek dostępnych niemal automatycznie dla największych operatorów. Podstawowym elementem systemu jest trzyletnia zniżka inkrementalna, dostępna dla przewoźników deklarujących przewóz co najmniej 10 001 pasażerów odlatujących rocznie.

Warunkiem jej utrzymania jest nie tylko złożenie odpowiedniej deklaracji – popartej m.in. rozkładem lotów, strukturą floty i zakładanym współczynnikiem wypełnienia – ale także faktyczne osiągnięcie tego poziomu ruchu. W przypadku rozpoczęcia operacji w trakcie roku wymagany wolumen liczony jest proporcjonalnie. Mechanizm ma charakter progowy i działa na zasadzie inkrementalnej. Oznacza to, że niższe stawki zaczynają obowiązywać dopiero po przekroczeniu określonych poziomów ruchu. W praktyce dla kolejnych przedziałów liczby pasażerów opłata pasażerska spada odpowiednio do 36 zł, 32 zł oraz 29 zł, co przy bazowej stawce 49 zł oznacza stopniowe obniżanie kosztów wraz ze wzrostem skali operacji.

Istotnym elementem nowej taryfy jest również mechanizm przejściowy dla przewoźników zmieniających schemat rozliczeń z poprzedniej taryfy. Tzw. Passenger Reconciliation pozwala na porównanie faktycznie stosowanej średniej stawki z hipotetyczną stawką wynikającą z kontynuacji systemu inkrementalnego w skali całego roku. Ewentualna różnica rozliczana jest w formie korekty, o którą przewoźnik może wystąpić po zakończeniu roku.

Równolegle wprowadzono zniżkę wolumenową, obowiązującą przez pięć lat i skierowaną do przewoźników o ugruntowanej obecności w Modlinie, czyli takich, którzy realizowali operacje przez co najmniej dwa sezony rozkładowe IATA. W tym modelu poziom opłaty pasażerskiej uzależniony jest od rocznego wolumenu ruchu i naliczany na bieżąco na podstawie zadeklarowanej prognozy. Wraz ze wzrostem liczby pasażerów stawki spadają – z 34 zł przy ruchu do 1 mln pasażerów, przez 24 zł i 20 zł w kolejnych progach, aż do 14 zł po przekroczeniu poziomu 2,5 mln pasażerów rocznie. Mechanizm ten obejmuje wszystkie połączenia rozkładowe od początku sezonu letniego IATA 2026 i stosowany jest bezpośrednio przy naliczaniu opłat.

Wprowadzenie dwóch równoległych systemów zniżek – inkrementalnego i wolumenowego – pokazuje zmianę podejścia do polityki cenowej lotniska. Z jednej strony utrzymano narzędzia wspierające rozwój siatki połączeń, z drugiej jednak wyraźnie ograniczono skalę preferencji dostępnych przy niskich poziomach ruchu. W efekcie nowa taryfa premiuje przede wszystkim duże, stabilne operacje, jednocześnie podnosząc próg wejścia dla mniejszych przewoźników.

Zniżka z tytułu wpłaty zaliczki

Nowa taryfa przewiduje mechanizm rabatowy dla przewoźników decydujących się na przedpłaty na poczet przyszłych opłat lotniskowych. Zaliczka ma formę środków pieniężnych wpłacanych na rachunek bankowy Mazowieckiego Portu Lotniczego Warszawa-Modlin, przy czym jej wysokość, waluta, termin wpłaty oraz zasady rozliczenia ustalane są indywidualnie w formie pisemnej.

Kluczowym progiem jest poziom czterech mln zł. Przewoźnicy, którzy zdecydują się utrzymywać zaliczkę przekraczającą tę kwotę (lub jej równowartość w innej walucie), mogą liczyć na 5-proc. rabat liczony od środków pozostających do dyspozycji lotniska. Podstawą naliczenia jest stan zaliczki na początek rocznego okresu rozliczeniowego, przypadający na 31 marca, a rabat obowiązuje do momentu jej rozliczenia lub zwrotu, co odpowiada systemowi rozliczeniowemu Ryanaira, który zgodził się udzielić „pożyczki” na rozbudową modlińskiej infrastruktury terminalowej.

Rozliczenie zniżki następuje na koniec rocznego okresu rozliczeniowego w formie korekty. Jednocześnie taryfa przewiduje, że niewykorzystana część zaliczki podlega zwrotowi – zarówno w przypadku zakończenia współpracy z przewoźnikiem, jak i po upływie okresu, na jaki została wniesiona. Mechanizm ten wpisuje się w praktykę stosowaną na części lotnisk, gdzie przedpłaty pełnią funkcję zarówno zabezpieczenia finansowego, jak i narzędzia poprawy płynności operatora.